Communicatie

Wanneer investeren in publieke ruimte “pestgedrag” wordt by Kwinten Lambrecht

Deze bijdrage verscheen eerder op de MO* Magazine / Zeronaut blog.

Met wat vertraging volgt onze hoofdstedelijke regering het voorbeeld van Kopenhagen, Antwerpen, Gent en Namen om een stad op mensenmaat te realiseren door te investeren in de publieke ruimte. ‘Pestgedrag en een ware nachtmerrie voor autobestuurders’, verklaart Els Ampe in de Franstalige krant L’écho. Brussels fietsactivist en blogger Kwinten Lambrecht dient haar van antwoord. 

De Brusselse Schepen van Mobiliteit, Els Ampe (Open VLD) heeft de pers weer gehaald. Na haar ongelukkige passage in het gerenommeerde en internationale blad ‘The Wall Street Journal’, waar ze van leer ging tegen de ‘anti-auto lobby’, neemt ze de zogenaamde anti-auto politiek van de minister van mobiliteit Pascal Smet (sp.a) van de Brusselse Regering onder vuur in L’Echo.

Ampe hekelt de grote infrastructuurwerken ten voordele van de zachte weggebruiker. Die noemt ze een ‘ware nachtmerrie’, ‘te duur’. Zij geeft zelfs aan dat ze de burgers die een klacht bij de Raad van State hebben ingediend tegen de geplande heraanleg van een drukke laan, zal steunen.

Van autostad naar mensenstad

Het moet gezegd worden: wanneer je vandaag door Brussel kuiert heb je de indruk dat de hele stad in de stelling staan. In Jette wordt de tram naar het Universitair Ziekenhuis doorgetrokken, de voetgangerszone wordt heraangelegd, de Ninoofsepoort krijgt een park, de Franklin Rooseveltlaan krijgt fietspaden, enzoverder.

Fijn is het niet, zo met uw bolide in de file staan terwijl de potentiële snelheid van uw stalen ros veel hogere toppen zou kunnen scheren. Een duidelijk signaal is het wel; er wordt namelijk gewerkt aan de evolutie van een stad op auto-maat naar een stad op mensenmaat.

Steden zoals Kopenhagen zijn er al tientallen jaren mee bezig, die mens centraal stellen in stedelijke vormgeving. En ook steden dichter bij huis zoals Gent, Antwerpen of Namen volgen diezelfde trend.

Nu er eindelijk ook in Brussel — weliswaar met de nodige hakken en stoten en Belgische wafelijzers — werk wordt gemaakt van een globaler stedelijk mensenplan, valt Schepen Ampe de Brusselse Regering aan door de broodnodige werken te bestempelen als ‘pestgedrag’. Te weten: Haar Open VLD neemt deel aan de Brusselse regering en Els Ampe is zelf fractieleider voor de partij in het Brusselse parlement.

Ultieme vrijheid

©  Floris Van Cauwelaert

© Floris Van Cauwelaert

Jarenlang en onder verschillende coalities veranderde er niets in Brussel. Inwoners van deze stad worden letterlijk gepest door het gebrek aan publieke ruimte in arme buurten, het gevecht dat je als fietser moet aangaan op de ontbrekende infrastructuur, de smalle voetpaden die eigenlijk boulevards zouden moeten zijn. Wie anno 2016 dus aan de hegemonie van de auto wil raken is een pestkop, “Het moet stoppen”, stelde Ampe zelfs in L’Echo.

‘De auto is de ultieme vorm van vrijheid’, zegt men wel eens. Laat net dat een voorbijgestreefd ideaal van de auto-industrie zijn. De auto zorgt helemaal niet voor meer vrijheid: we werden jarenlang belazerd met dieselgate-leugens, waardoor de longen en bloedvaten van onze kinderen er nog net iets zwarter gaan uitzien, de auto maakt lawaai en neemt uitzonderlijke grote delen van onze ruimte in.

Je zou kunnen stellen dat ’s ochtends in de file meegillen met ‘Dancing Queen’ de ultieme vorm van vrijheid is, maar na alles wat we weten over de nefaste gevolgen is het stalen ros de ultieme vorm van egocentrisme geworden.

Hoe ver reikt de ambitie?

Mevrouw Ampe beweerde trouwens in eerdere artikels en interviews dat ze wél een voorstander van de fiets is. Nu, indien we ‘haar werven’ onder de loep nemen zien we dat de voetgangerszone er nog steeds als een braakliggend terrein bijligt.

Nadat bleek dat de standaardprocedure rond de publieke bevraging niet gevolgd werd, kregen enkele handelaars gelijk en ligt de boel sindsdien stil.

Ook van de beloofde ‘3.000’ meter fietspaden, niet meer dan geschilderde witte strepen op asfalt, blijft niet veel meer over. Systematisch zijn in de binnenstad stukken fietspad weggeschraapt en vervangen door suggestiestroken: kijk naar de Zuidstraat, Lemonnierlaan, Adolphe Maxlaan en Duquesnoystraat.

‘Pestgedrag’, moet mevrouw Ampe gedacht hebben, en zo werd de stadstoekomst weer een kopje kleiner gemaakt. Ook de daadkracht van de fietsbrigade, die consequent de fietspaden in Brussel bewaakt, werd hierdoor ondermijnd aangezien fietssuggestiestroken geen wettelijke grondslag hebben.

Verder blinkt Mevrouw Ampe uit in het aanbieden van parkingruimte in de Brusselse Vijfhoek. Over de vijf geplande splinternieuwe parkings is nog niets bekend. Misschien hebben ook de parkingbedrijven door dat gedeelde mobiliteit voor de deur staat en autobezit binnenkort ‘not done’ is.

Is deze maatschappelijke evolutie ook pestgedrag, mevrouw Ampe?

5 communicatietips voor handelaars in de voetgangerszone by Kwinten Lambrecht

Ik schreef een artikel in het Engels over de 5 tips voor handelaars 'in case of pedestrianisation'. BrusselBlogt.be was zo vriendelijk om deze post te vertalen. Je vindt ze integraal hieronder! Ik kwam trouwens ook op radio BRUZZ om de vijf tips nog wat verder toe te lichten.


Talrijke handelaars geven de nieuwe voetgangerszone in Brussel de schuld van hun dalende inkomsten. De piétonnier wordt vaak gepercipieerd als het apocalyptische monster dat Brussel de dood in jaagt. De waarheid is dat we geconfronteerd werden met de ‘lockdown’, de aanslagen, een veel lager aantal toeristen dan gewoonlijk, enzovoort. Vanuit communicatiestandpunt is de Stad Brussel er duidelijk niet in geslaagd om te voldoen aan de verwachtingen van veel Brusselaars en handelaars. Het lijkt alsof er geen communicatieplan aan het project voorafging en dat breekt ons nu zuur op.

De handelaars zijn erg ontevreden. Dat is gedeeltelijk te begrijpen, maar ze hebben ook zelf de verantwoordelijkheid om te communiceren over de metamorfose in het centrum van Brussel. Stel je voor dat ik een webshop opende zonder reclame te maken via sociale media en Google Adwords? Ik zou binnen enkele weken failliet zijn.

1. Glimlach

Er heeft zich een belangrijke verandering voorgedaan in je regio, je stad? Glimlach! Laat je klanten zien dat je het project ondersteunt. Deel bloemen uit op de dag van de grote opening en leg aan je trouwe klanten uit hoe ze hun favoriete winkel gemakkelijk kunnen bereiken.

2. Klaag niet

Wat is er vervelender dan mensen die over alles de hele tijd klagen? Blijf positief.  Ga op zoek naar oplossingen samen met de Stad Brussel (die een enorme fout heeft begaan om helemaal niet effectief te communiceren over de voetgangerszone). Maar laat je niet meeslepen door haat en woede, omdat je daarmee mensen zult afschrikken.

3. Denk visueel

Maak een folder om uit te leggen wat er gaat veranderen of wat er veranderd is in het gebied. Geef je etalage extra zichtbaarheid door uit te pakken met een aantal leuke slogans of zinnen zoals  ‘De coolste T-shirts van #pietonnierbxl’.

4. Geef aanmoedigingen

Betaal het parkeerticket van je klanten terug. Waarom zou je niet proberen om het kortingsbonnetje te voorzien van het logo van je winkel, zodat je klanten je zullen herinneren? Een vorm van partnerschap kan gemakkelijk opgezet worden met parkinguitbaters. Als alternatief kun je de mensen die komen met de fiets of het openbaar vervoer een korting van 5 à 10 procent geven op hun aankoop.

5. Investeer in digitale communicatie

Een investering van 100 euro per maand in betaalde reclame kan al het verschil maken. Adverteer naar je (potentiële) klanten hoe ze je kunnen bereiken en verspreid positieve vibes via sociale media en Google Adwords. Een minimale inspanning kan je helpen om je omzetcijfers weer te doen stijgen. Kledingzaak Privejoke levert bijvoorbeeld uitstekend werk op dat vlak. Het is de enige handelszaak in het centrum waarvan ik al advertenties zag passeren.

Extra: Vraag het aan je collega’s

Vraag handelaars in andere delen van de stad wat ze hebben ondernomen toen hun straat werd omgetoverd in een voetgangerszone. De Grasmarkt is bijvoorbeeld al meer dan vier jaar autovrij nu, en de winkels doen er gouden zaken. En hoe zit het met handelaars uit andere steden, zoals Gent en Namen? Wat hebben ze gedaan om te anticiperen op het voetgangersgebied?

De loopgravenoorlog pro/contra Piétonnier moet stoppen. Het is tijd voor handelaars, burgers én het stadsbestuur om aan één zeel te trekken en om de negatieve beeldvorming te veranderen van het project dat de kwaliteit van ons leven zal doen toenemen. Klagen zal ons alleen maar minder aantrekkelijk maken!

Het LAMBYK jaaroverzicht 2015 by Kwinten Lambrecht

Of het een mooi jaar was voor de Brusselse mobiliteit laten we nog even in het midden. Er zijn veel plannen aangekondigd en gesmeed, nu nog hopen op de uitvoering. Zonder twijfel was het 'openen' van de Piétonnier, of Brusselse voetgangerszone, een lichtpunt in de donkere en autogerichte geschiedenis van Brussel. Ik betreur ten sterkste dat de negatieve reacties die good news show overschaduwden. Verschillende politieke en institutionele actoren hebben hierbij hun onkunde qua communicatie bewezen, door op geen enkele gepaste wijze weerwerk te bieden. De staart intrekken omwille van electorale redenen en partijpolitieke oorlogjes, het wordt stilaan hét kenteken van de Brusselse politiek. Genoeg teruggeblikt, let's get down to business!

Het was een mooi jaar voor de statistieken van LAMBYK:

  1. 11.100 bezoekers
  2. 9.200 unieke bezoekers
  3. 14.400 page views

70% van de bezoekers bezocht LAMBYK via een vaste computer, 30% vanop iPad, iPhone, Android, ...

Maanden met het hoogste aantal bezoekers:

  1. December
  2. Oktober
  3. Juni

Het belang van social media voor LAMBYK is niet te overzien: maar liefst 42% van alle paginabezoeken kwamen via social media! Die 42% is makkelijk op te splitsen in 27% via Twitter en ongeveer 13% via Facebook en 2% via LinkedIn.

Meest populaire posts:

Op naar meer in 2016!

Ontkracht: de 6 Piétonnier-mythes by Kwinten Lambrecht

'Piétonnier' wordt zonder twijfel het Brussels woord van het jaar 2015, en waarschijnlijk 2016 en 2017. Geen 'taxshift' of 'sjoemelsoftware' voor ons. Neen, doe maar 'Piétonnier'! Eindelijk werd in juni van dit jaar de knoop doorgehakt: een deel van de stad zou eindelijk teruggeven worden aan de mensen. Snel werd dit lichtpuntje in de Brusselse stofwolk overschaduwd door stemmingmakerij en above all, bangmakerij. Zelfs van coalitiegenoten zoals Marion Lemesre, die er onlangs voor pleitte om de Zuidstraat en, waarom ook niet nu we bezig zijn, de esplanade aan het Centraal Station terug open te breken. If there's a God, please, give us bright and visionary politicians...

Terug naar de bangmakerij rond de Piétonnier. De afgelopen maanden en weken heb ik mijn oren goed gespitst en kwam ik tot een (eerste) verzameling van mythes. Hieronder vat ik ze flink voor u samen.

Dit argument wordt door menig Piétonnier-basher gebruikt om de nutteloosheid van 'het ding' aan te tonen. Nu, wat doe je dan met alle open ruimte? Overdekken, of afschaffen en er een grote parking van maken? Regen is nu eenmaal een deel van dit land, maar betekent dat dan dat alle pleinen er aan moeten geloven? No way! Regen klinkt mooier op bomen dan op autolak.

Seriously? Brussel centrum zit vol parkings, bovengronds en ondergronds. Bovendien hebben onze politici er zelfs voor gezorgd dat je overal gratis mag parkeren vanaf 18u; wat betalend parkeren in een ondergrondse garage zelfs helemaal onnodig maakt! Even serieus nu: parkeren is voor autoliefhebbers geen probleem: rond de Munt zijn er twee parkings, aan De Brouckère heb je twee parkings, op de Anspachlaan vind je er, aan Rogier, Kunst-Wet, het Zuidstation,... enzoverder! Je kan zelfs tot aan de bron van de Piétonnier parkeren, als je dat stiekem genoeg doet parkeer je je auto gewoon aan de café OR in de Ortsstraat. 

Meerdere onderzoeken wijzen uit dat fietsers en voetgangers meer geld uitgeven per capita dan bijvoorbeeld automobilisten. Kosten worden berekend op brandstofgebruik, parking, tijd verloren door in de file te staan enzoverder. Bovendien zijn fietsers en voetgangers minder tijdsgebonden. Dus, beste commerçanten, denk eens goed na: gaan die 30, hoogstens 40, extra parking plaatsen voor jullie deur het grote verschil maken? I don't think so. Goede communicatie, dat wel. 
Veel hangt natuurlijk ook van beleid af: mensen moeten in een bepaalde richting 'gepusht' worden - namelijk in de richting van zachte mobiliteit.

Neen, Brusselaars zijn vuil. En dat laten ze het liefst merken in de publieke ruimte. Indien je in Brussel woont ken je de sluikstortziekte wel van deze stad. Anytime, anywhere, wordt er vuilnis gestort en dat is op de Piétonnier niet anders. Maar er is hulp op komst: Brussel-stad heeft haar best gedaan om meer vuilnisbakken te plaatsen én we hebben zelfs 'Smart vuilnisbakken'! 

Voor velen is de Piétonnier zomaar een gesloten straat. Voor anderen is dit het beginpunt, voor visionaire politici is dit het moment om een nieuwe stadsstructuur te creëren, met de mens als middelpunt. Héél wat steden zijn vergeten dat de meest efficiënte vorm van bewegen al sinds mensheugnis bestaat: stappen, lopen, kruipen, slenteren. Design je steden op basis van deze eigenschap en je krijgt een hele nieuwe dynamiek.

Bovendien is de piétonnier een ontmoetingsplek, een broodnodige agora in de snelle stad waar iedereen wel met elkaar leeft maar naast elkaar kijkt. Het is een plaats voor sport en spel, voor debat, voor afspraak,...

De piétonnier heeft ook enkele secundaire, doch zeer belangrijke, neveneffecten: de luchtkwaliteit is er bijvoorbeeld fel op verbeterd op de Anspachlaan, en ook de vogeltjes hoor je er terug fluiten...

Dit verwijt krijg ik erg vaak te horen. Vergelijk het met een huis bouwen na week één: "ik wil graag een nieuw huis, maar niet in deze gegraven put!". Dat zeg je toch ook niet hé? Neen, het eindproduct is belangrijk.

snappa-1448887314.jpg

Join the city? Levenskwaliteit brengt niets op. by Kwinten Lambrecht

Radiozender FM Brussel wordt plots opgedoekt. Een donderslag bij klare hemel.

FM Brussel is de laatste jaren een begrip en een sterk merk geworden. Een begrip voor het nachtleven, voor het 'citynieuws', voor de hippe evenementen in de bruisende stad. Een katalysator voor de nieuwe garde Brusselaars, die zich geen knijt (willen) aantrekken van politieke en communautaire spelletjes. FM Brussel weet Brusselaars bij elkaar te brengen, op de radio, online en offline.

De financiële rekening is gemaakt, zoals dat met zovele culturele instellingen dezer dagen wordt gedaan. "Is de instelling financieel aantrekkelijk genoeg?", is dé post-crisis vraag die men zich stelt. Neen, een stadsradio met een wekelijks bereik van 300.000 luisteraars heeft subsidies nodig. En maar goed ook! We worden hier in Brussel verwend door de ettelijke activiteiten, voor jong en oud, voor ieder wat wils. 

De adverteerders blijven weg, mijnheer...

Het merk FM Brussel verkoopt bij de Brusselaars, misschien minder bij big business. Maar wat verkiezen politici? Een kleurrijk stadsleven of een grijze muis bestaan? De intrinsieke waarde van de stadszender is zoveel groter dan de luisteraars. Het is een kweekvijver voor jong talent (stubru, mnm, radio 1), een opstapje voor presentatoren maar ook voor beginnende Brusselse bandjes die naar het prestigieuze Flagey-gebouw mogen komen om er hun ding te doen. Jammen of een DJ-set spelen zonder druk van adverteerders, sponsors of andere bonzen. Neen, gewoon uitleven.  

We kijken op naar de presentatoren, die Brussel door-en-door kennen. Waar de FM Brussel bus staat is het feest. Waar de enthousiaste vrijwilligers van FM Brussel rondlopen is er steeds iets leuks te beleven.

Maar de consultants hebben gesproken.

Plots krijgen de tientallen medewerkers te horen dat er uit een ander vaatje getapt zal worden. Op Radio 1 wist CEO Tubbax te vertellen dat er, na het verdict van de consultants, volop op online gefocust zal worden om niemand uit te sluiten. Pure quatsch uiteraard, want een radio kopen is tegenwoordig nog steeds goedkoper dan een computer aanschaffen. Big business sluipt ook stilletjes aan de creatieve sector binnen, met termen zoals 'evenwichtsoefeningen', 'kosten-baten', 'efficiëntie', 'schaalvoordeel', 'marktwaarde'. Levenskwaliteit brengt niets op. Het crisis-denken doet ons inboeten op de foute manier, we staan onder constante druk. En uitlaatkleppen? Die laten we ontploffen.

De stemmen? Die veranderen we door Times New Roman en HTML codes. De quiz? Die dopen we om tot BDW Quiz. Flagey? Te duur. We verhuizen naar Diegem. En de rode bus? Die geven we een kleurtje.

Alles is vervangbaar denken ze bij het management. Maar 98.8 is dat niet.

De Brusselse taxi's betogen en dat is een PR ramp by Kwinten Lambrecht

De taxi's, spreek er een Brusselaar over aan en het zal allesbehalve een lofzang zijn. "Ze rijden te hard", "ze zijn niet vriendelijk" of "ze vragen om extra geld", het zijn argumenten die ik maar al te vaak terug hoor. Persoonlijk heb ik ook al 'last' gehad met taxichauffeurs, zowel in de wagen als daarbuiten als ik aan het fietsen ben. Toegegeven, het is een stiel apart en de omstandigheden in Brussel bevorderen de job niet altijd, maar de taxi's zitten toch met een serieus reputatieprobleem.

Maatschappelijk verantwoord?

Nu Uber en andere deelsystemen hun opgang aan het maken zijn in het Brusselse, en eigenlijk over heel Europa, is het hek van de dam. Moord en brand wordt er geroepen omwille van de regelrechte aanval op het monopolie van de sector. Iedereen is het er over eens dat deze nieuwe services ook moeten bijdragen, zowel op ethisch, als sociaal en economisch vlak. 

Nu de Brusselse regering toegevingen heeft gedaan aan de klant, want de systemen zijn er omdat ze populair zijn bij de Brusselaars, wordt er massaal op straat gekomen. Na de PR ramp een tijdje geleden, toen honderden taxi's protesteerden tegen de digitale taximeter, is het dus weer van dat. De taxi's hadden zich al aan een stuntje gewaagd door met de sticker "Samen rijden we maatschappelijk verantwoord" rond te rijden, wat met heel wat gelach werd onthaald gezien de huidige reputatie van de sector in Brussel. Al gauw werden taxi's in niet zo'n maatschappelijk verantwoorde posities gespot.

Foto via  TricheurB

Foto via TricheurB

We krijgen dus alweer een stormloop van voertuigen die de stad nog meer tot stilstand zullen brengen dan ze al is. Betogen tegen innovatie is een fenomeen van alle tijden, maar enkel slimme sectoren en bedrijven gaan hier behendig mee om. Tegelijkertijd is het aandeel van Uber zo laag dat de taxi's nog niet hoeven te vrezen op korte termijn. Vooral jonge, digital-savvy mensen gebruiken dergelijke services, mensen die het 'durven' om bij een wildvreemde in de auto te stappen. 

Het mooie aan Uber is dat je chauffeurs kan beoordelen, dat gaat nu bijna niet bij taxi's. Na een zoveelste gekke rit door Brussel ben je al blij dat je thuis bent geraakt voor die volle 17 euro. In ruil voor meer transparantie, het zogenaamde Uber model, krijgt de sector heel wat toegevingen: er valt een tax weg, de digitale meter wordt helemaal op kosten van het Gewest betaald en chauffeurs mogen reclame hangen in hun wagen. Deze en nog andere maatregelen zijn blijkbaar niet genoeg en dat is jammer.

Slim betogen

Betogen kan, maar dan moet je het slimmer aanpakken. Dan moet je slimmer zijn dan Uber en bijvoorbeeld gratis ritten aankondigen in het gehele Gewest, moet je interviewtjes organiseren met taxichauffeurs en die in leuke video's gieten om op sociale media te gebruiken, dan moet je een charmeoffensief houden en desnoods rozenblaadjes gaan strooien in de tunnels. Maar de boel platleggen, mensen ophitsen en absoluut geen enkele toegeving willen doen onder het motto alles of niets? Dat is communiceren zonder nuance, er komt zelfs geen "ja, maar" aan te pas. Ga eerst van het positieve uit en probeer dan zelf je argumentatie kracht bij te zetten. Deze heisa gaat het gevoel bij twijfelaars en Uber-believers enkel versterken: "zie je wel dat we beter een ander vervoersmiddel gebruiken". Je kan ze geen ongelijk geven. 

De taxi's zouden een bondgenoot moeten zijn van de stad 2.0, waarin multimodaal vervoer wordt aangemoedigd. Jammer genoeg beslissen ze om vast te houden aan een voorbijgestreefd en traditioneel model. Snel van letterlijke en figuurlijke koers veranderen voor het te laat is, jongens.